الشيخ الصدوق ( مترجم : شاهرودي )

مقدمه مترجم 11

معاني الأخبار ( فارسي )

ديگر « مصحف فاطمه عليها السلام » بود كه ائمّه از آن ياد كرده‌اند . و شيخ كلينىّ اخبارى در اين باره نقل كرده است ( 1 ) . در پهنهء وسيع تاريخ اسلام الهامگيرندگان از مكتب حقايق ارزندهء ائمّه ( عليهم السلام ) كم نبودند ، كه در ضبط احاديث كوشيدند . و بدنبال اين تلاش پىگير بود كه توانستند از عصر حضرت على تا زمان امام حسن عسكرى ( عليهما السلام ) و عصر غيبت كبرى حد اقل چهار صد كتاب و رساله را به رشتهء تحرير در آورند - رضوان الله تعالى عليهم - كه به هر يك از آنها اصل ، و به مجموعشان « اصول اربعمائه » گفته مىشود ( 2 ) . صاحب وسائل الشيعه ( شيخ حرّ عاملىّ ) در خاتمهء جزء چهارم آن كتاب بعد از آنكه به ذكر اسامى كتبى كه از جمله مدارك و مآخذ وى بوده اشاره اى كرده گويد : « و امّا كتابهائى را كه بزرگان از آنها حديث نقل كرده‌اند و نامشان برده نشده و در كتب رجال از آنها ياد شده جدا زياد مىباشد و تعدادشان افزون بر شش هزار و ششصد كتاب ( 3 ) است ! » . حفظ و نگهدارى كتب و بدست آوردن حديث در دورهء سانسور : در شديدترين دورهء سانسور آن كتابها نگهدارى و حفظ گرديد . محمّد بن حسن گويد : به امام نهم عليه السلام عرض كردم فدايت شوم اساتيد ما از امام باقر و امام صادق عليه السلام رواياتى دارند كه چون در آن زمان ( زمان تقيّه ) عنوان كردن آن احاديث كار بسيار مشكلى بود ، و ايشان مجبور به اخفاى كتب مزبور خود بودند ، و در نتيجه از آنها در زمان حياتشان روايتى نقل نشد و چون از دنيا رفتند كتابهايشان به ما رسيده ، فرمود : آنها را نقل كنيد كه درست است ( 4 ) .

--> ( 1 ) اصول كافى ج 1 ص 344 حديث 629 . ( 2 ) الذريعة ج 2 ص 127 و 130 . ( 3 ) وسائل الشيعة 20 ص 49 . ( 4 ) اصول كافى ج 1 ص 68 حديث 15 .